Το ν το τελικόν δὲν εἶναι τελεία.

Posted: 11 Φεβρουαρίου, 2013 in Γλώσσα, Ειδήσεις

Ἡ εἲδησις τῆς ἡμέρας εἶναι ἡ ἀνακοίνωσις τῆς παραιτήσεως τοῦ Πάπα.

Ὁ Οἰκουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος ἐδήλωσεν ἐπί τῇ ἀνακοινώσει τῆς παραιτήσεως τοῦ Πάπα Ρώμης Βενεδίκτου ΙΣΤ΄τὰ ἀκόλουθα:

Μέ λύπην ἐπληροφορήθημεν τήν ἀπόφασιν τῆς Αὐτοῦ Ἁγιότητος τοῦ Πάπα Βενεδίκτου νά παραιτηθῇ τοῦ Θρόνου του, διότι μέ τήν σοφίαν καί τήν πεῖραν του θά ἠμποροῦσε νά προσφέρῃ ἀκόμη πολλά εἰς τήν Ἐκκλησίαν καί εἰς τόν κόσμον.

Ὁ Πάπας Βενέδικτος ἔβαλεν ἀνεξίτηλον τήν σφραγῖδα του εἰς τήν ζωήν καί τήν ἱστορίαν τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας ὄχι μόνον μέ τήν σύντομον παπωσύνην του ἀλλά καί μέ τήν ὅλην μακράν προσφοράν του ὡς θεολόγου καί Ἱεράρχου τῆς Ἐκκλησίας του, καί μέ τό πανθομολογούμενον κῦρος του.

Τά συγγράμματά του θά ὁμιλοῦν ἐπί μακρόν διὰ τήν βαθεῖαν θεολογικήν του κατάρτισιν, διὰ τήν γνῶσιν τῶν Πατέρων τῆς ἀδιαιρέτου Ἐκκλησίας, διὰ τήν ἐπαφήν του μέ τήν σύγχρονον πραγματικότητα, διὰ τό ζωηρόν ἐνδιαφέρον του διὰ τά προβλήματα τοῦ ἀνθρώπου.

Ἡμεῖς οἱ Ὁρθόδοξοι θὰ τόν τιμῶμεν πάντοτε ὡς φίλον τῆς Ἐκκλησίας μας καί πιστόν ὑπηρέτην τῆς ἱερᾶς ὑποθέσεως τῆς τῶν πάντων ἑνώσεως καί θά χαίρωμεν πληροφορούμενοι διὰ τήν καλήν του ὑγείαν καὶ τήν παραγωγικήν θεολογικήν του ἐργασίαν.

Προσωπικῶς θά ἐνθυμούμεθα μέ συγκίνησιν τήν ἐπίσκεψίν του εἰς τήν ἕδραν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου πρό ἑξαετίας καί πλέον, καθώς καί τάς πολλάς συναντήσεις καί τήν καλήν συνεργασίαν πού εἴχομεν κατά τήν διάρκειαν τῆς πρωθιεραρχικῆς του διακονίας.

Εὐχόμεθα ἀπό τοῦ Φαναρίου ὁ Κύριος νά ἀναδείξῃ ἄξιον διάδοχόν του ἐπί κεφαλῆς τῆς ἀδελφῆς Ἐκκλησίας τῆς Ρώμης καί νά συνεχισθῇ καί μετ’ αὐτοῦ ή κοινή πορεία μας πρὸς τήν τῶν πάντων ἕνωσιν εἰς δόξαν Θεοῦ.

Στὸ σημεῖον αὐτό ἀς κάμουμε μὶα μικράν παρένθεσιν. Τὶ εἶναι αὐτή ἡ εἰκόνα στὴν εἰσαγωγικήν σελίδαν τοῦ Πατριαρχείου;
Ἂκου ἐκεί Apostle Andrew και Apostle Stachys !
Ἒτσι διεδόθη ὁ Χριστιανισμός; Μὲ αὐτήν τὴν γραφή; Ποῦ πῆγε τὸ Ἀπόστολος Ἀνδρέας – Ἀπόστολος Στάχυς;
Μήπως ἐντρέπεται τὸ Πατριαρχεῖον γιὰ τὴν Ἑλληνικήν γραφήν ἀφοῦ πλέον ὁ κόσμος δὲν εἶναι Ἑλληνόφωνος ἐν τῷ συνόλῳ;

Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ θέμα μας δέν εἶναι οὒτε ὁ Πατριάρχης οὒτε ὁ Πάπας ἀλλά τὸ τελικόν ‘ν’.
Παρακολουθούσα τὸ σημερινόν δελτίον εἰδήσεων τοῦ ΣΚΑΪ ὂταν αἲφνης ὁ δημοσιογράφος ἀνέγνωσε τὴν δήλωσιν τοῦ Πατριάρχου. Τρόμαξα.
Ὁ καημένος ὁ δημοσιογράφος, ἒχων ουδεμίαν σχὲσιν μὲ τὸ τελικόν -ν, θύμα γάρ τῆς περί τοῦ ἀνυπάρκτου χάσματος γενεῶν προπαγάνδας  – γιὰ τὸ ὁποῖον θὰ συγγράψω προσεχῶς – διάβαζε τὴν δήλωσιν ὡσάν Κινέζος, κάνοντας παύσιν σὲ κάθε ‘ν’ γιατί προφανῶς δὲν κατάλαβε ὃτι τὸ τελικόν -ν δὲν εἶναι τελεία οὒτε κόμμα.

Τὸ ν προφέρεται ἐπάνω στὴν ῥοή τοῦ λόγου καὶ δὲν εἶναι σημεῖον στίξεως.

Ἐπικολλῶ σχετικόν σχόλιον ποῦ ἐποίησα σὲ ἐτερον ἱστολόγιον μὲ θέμα τὸ τελικόν -ν:

Ὃλον τὸ μυστικόν κρύβεται σ’ αὐτήν τὴν φράσιν: «Κανένας Ἡρώδης δὲν θὰ τολμοῦσε νὰ διατάξει τὲτοια γενοκτονία τοῦ τελικοῦ -ν · ἐκτὸς ἄν τοῦ᾿λειπε ἡ ὀπτικὴ τοῦ ἤχου.»

Ἐπιτρέψατὲ μοι ὡς πόντιος νὰ ἒχω ἀκόμη τὴν ἀκουστικήν τοῦ τελικοῦ -ν τὸ ὁποῖον ὃμως δὲν εἶναι ἀπλῶς τελικόν ἀλλά καὶ ἀρχικόν συντοχρόνως, ὣσπερ κάθε κόψιμον τοῦ τόξου (ἢ τοξάριου ἢ δοξάριου) ἐπ’ἂνω στὰς χορδάς λύρας εἶναι μία ἀνάσα, μία μικρὰ διακοπή (μικρά ὃμως) χρωματίζουσα τὴν ἐπομένην τοξαρέαν. Δίχως αὐτὴν τὴν ἀπειροελαχίστης διαρκείας παύσιν δὲν ὑπάρχει καν μουσική.

Δὲν πρέπει ὃμως ὁ ὁμιλητής νὰ ἐστιάζει πολύ στὸ τελικόν -ν ἀλλά αὐτό νὰ τὸ προφέρει ἀνεπαισθήτως ἐντός τῆς φυσιολογικής ῥοῆς τοῦ λόγου. Ὃταν τίς ἐπιμένει στὸν ὑπερτονισμόν τοῦ -ν, ὁμοιάζει μ’ ἀρχάριον μουσικόν τοῦ ὁποῖου οἱ δάκτυλοι δὲν ὑπακοῦν λόγω ἀκαμψίας ἢ μὲ ἀτάλαντον χορευτήν τοῦ ὃποῖου τὰ πέλματα ἐφάπτονται ἐξ ὁλοκλήρου μὲ τὸ δάπεδον, μὲ τελικόν αποτέλεσμα τὴν ἒλλειψιν ἐλαστικότητος καὶ χάρης, αὐτό δηλαδή ποὺ περιπαικτικῶς ὁνομάζουμε πάτημαν ἂρκτου. Δὲν εἶναι ἐφικτόν νὰ μείνει ὁ χορευτής στὸν ἀέρα, δὲν εἶναι ὃμως καὶ χορός ἐάν κολλήσῃ εἰς τὸ πάτωμα.

Συνεπῶς δὲν γίνεται νὰ χρησιμοποιηθεῖ τὸ τελικόν -ν χωρίς ἐλαστικότηταν εἰς τὸν λόγον, χωρίς μακρότηταν τὲ βραχύτηταν εἰς τὰ φωνήεντα, χωρίς ὀξύτηταν ἢ βαρύτηταν εἰς τὸν τονισμόν. Διότι τὶ εἶναι ἡ ὁμιλία ἐάν δὲν εἶναι ἓνας χορός τῶν φωνητικῶν χορδῶν, ἐάν δὲν εἶναι μία τοξοτή λύρα; Δὲν ἀναφερόμαστε γάρ τυχαίως εἰς φωνητικήν ἂρθρωσιν διότι αὐτό ἀκριβῶς εἶναι ἡ φωνή, ἓνας τεράστιος μηχάνισμός μὲ πολλάς ἀρθρώσεις, λειτουργουσῶν ἀρμονικῶς παραγουσῶν δ’ ἒργον μέτ’ ἐλαχίστων δυνατῶν ἀπωλειῶν.

Τ’ ἡμέτερον πρόβλημα ἐπομένως δὲν εἶναι πρόβλημα ὁμιλίας, εἶναι πρόβλημα μουσικῆς και χοροῦ ἢ ἀκόμη καὶ πρόβλημα ἁρμονίας τὸ ὁποῖο ἀντανακλά καὶ εις τὴν ὁμιλίαν. Ἑάν δηλαδή ἡμεῖς οἱ πόντιοι διετηρήσαμεν τὸ τελικόν -ν οὗτο δὲν ἒγινε ἐπειδή τὸ μιλούσαμε ἀλλά ἐπειδή τὸ τραγωδήσαμε (καὶ τὸ τραγωδοῦμε). Μουσικοσυνθετῶν τὲ στιχουργῶν γαρ χρήζουμε κοὐχί φιλολόγων.

Περιττόν βεβαίως να ἀναφέρουμε ὃτι τὴν γενική «τοῦ Βενεδίκτου» τὴν ἐξέσχισαν ὡς συνήθως οἱ ἀγράμματοι, οἱ ὁποῖοι ὡς γνησίως ἀγράμματοι που εἶναι, λατρεύουν τὰς γλωσσικάς ἀπλοποιήσεις, ὃπως καὶ ὁ ἀνίκανος στὸν πολλαπλασιασμόν μαθητής, τὸν ἀπλοποιεῖ κάνοντας ὑπολογισμούς μὲ τὴν μέτρησιν τῶν χειροδακτύλων.
Τοῦ ΒενΈδικτου κλίνουν οἱ δημοσιοάγραφοι (ἀφοῦ εἶναι ἀπό τὰ ἂγραφα). Πάλι καλῶς που διατηροῦν άκόμη τῆν γενικήν πτώσιν καὶ δὲν λένε «τοῦ Βενέδικτος». Ἀυτό βεβαίως εἶναι ἂλλο τεράστιον θέμα.

Advertisements

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google+. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...